Ruim 80% van de ondervraagden besteedde maximaal 2 uur per week aan de verschillende onderdelen; er was 1 deelnemer die meer dan 4 uur per week eraan kwijt was. Bijna 90% vond het een zinvolle tot zeer zinvolle cursus; slechts 5 deelnemers vonden het niet zo zinvol. De meningen over de moeilijkheidsgraad liepen uiteen. 37% vond het gemakkelijk, 57% gemiddeld moeilijk, en 5% (2 personen) vond het moeilijk.
Ruim 60% van deelnemers had de hulp van de coaches niet nodig, maar zij die het nodig hadden vonden die hulp voldoende. De vragen over de toepassingen die in de cursus aan bod kwamen geven we hieronder in een tabel weer. Het gaat hierbij om aantallen deelnemers.  

Vermeldenswaardig is een van de opmerkingen die werd toegevoegd: "eindelijk weer eens iets opgestoken waar mijn kinderen nog nooit van gehoord hadden!"

Ter afsluiting van de cursus 7Dingen in Leiden was er op 20 mei een feestelijke bijeenkomst voor alle deelnemers. Ruim 40 mensen deden enthousiast mee aan het uitwisselen van ideeën. Wat kunnen we met al die web2.0 dingen in de Leidse bibliotheken? De discussie werd geleid door Michiel Cock, waarna Kurt De Belder zijn licht liet schijnen over de hersenspinsels die de revue passeerden. Dat waren er heel wat! Kurt reageerde enthousiast op al deze bijdragen. Hij ziet wel wat in de volgende zaken:

- Verrijking van de catalogus met informatie uit web2.0 bronnen, zoals LibraryThing en Amazon
- Items uit de Bijzondere Collecties via Wikipedia meer in het zonnetje zetten
- Flickr inzetten voor items uit de Bijzondere Collecties, waar we nog niet genoeg over weten
- Communities inrichten voor academische communicatie
- 7Dingen-café: een paar keer per jaar komen we bij elkaar in informele sfeer en wisselen we nieuwe ontwikkelingen in web2.0-sfeer uit
- weblogs, natuurlijk! Maak ze persoonlijk, maar stroomlijn het. Ga efficient met je tijd om!

Naast deze serieuze plannetjes waren er ook wilde ideeën, zoals boeken die Twitteren dat ze uitgeleend zijn, of "ik ben al drie weken te laat"!

Het gezamenlijke wiki-vervolgverhaal was door Paula in een uniek boekje uitgegeven. Het bizarre verhaal waarin de hoofdpersoon in de loop van de tijd van man vrouw werd, en weer man, speelt zich onder andere af in de UBL tuktuk en in de kelders van de UB. Het boekje is voor de liefhebbers via printing-on-demand beschikbaar. Een beetje knippen, vouwen en nieten en klaar is je boekje!

Voordat we aan de taart begonnen werd de iPod verloot onder de deelnemers die de eindstreep hadden gehaald. Jan van Laar was de gelukkige winnaar!

Wie we helemaal zijn vergeten te noemen in alle feestvreugde zijn de test-deelnemers. Maike Dulk (Luthien) en Jeanet Cambier doorliepen ieder onderdeel van de cursus twee weken voordat we het publiceerden voor de grote groep deelnemers. Zij haalden met grote nauwkeurigheid alle foutjes en onduidelijkheden eruit. Heel veel dank daarvoor!  

Tijdend de bijeenkomst hebben jullie Luthien/Maike driftig zien typen. Zij heeft een prachtige mindmap gemaakt van alle ideeen die voorbij kwamen. Sommige ideeen waren mooi beschreven in blog. Als dat het geval was, dan heeft Maike een link aangebracht naar het betreffende stukje. Je kunt dat zien als er een klein rood pijltje in de mindmap staat.

Tijdens de bijeenkomst werd gevraagd of wij de 7Dingen weblog (waar je nu bent) en de NING (www.7dingen.ning.com) in de lucht willen houden. Natuurlijk doen we dat; sterker nog, we zullen er zo nu en dan nog wel eens wat bijplaatsen. Er zijn geregeld nieuwe toepassingen, hype of nuttig, en die kunnen we via het weblog met jullie delen. Laat daarom deze weblog in je RSS-reader zitten en lees zo nu en dan je Gmail.

Foto's van de bijeenkomst zijn door Paula op Flickr geplaatst.

Bibliotheek2.0 en de mogelijkheden in Leiden.

De moderne bibliotheek is niet alleen een fysieke bibliotheek waar gebruikers heengaan (zowel online als in de echte wereld), maar zal tevens de diensten aanbieden op de (virtuele) plekken waar gebruikers zijn. En de moderne bibliotheek maakt gebruik van de Web 2.0 tools waar zij (die gebruikers) al vertrouwd mee zijn.

Velen redeneren dat Bibliotheek 2.0 meer is dan alleen een term om nieuwe Web 2.0 technologiën in een bibliotheeksetting te plaatsen. Het is tevens een term die gebruikte kan worden om een bepaald bewustzijn van de (digitale) veranderingen om ons heen waar te nemen en daar ook actief in mee te willen gaan. Een gedragsverandering dus!

Anderen daarentegen, vinden dat de bibliotheek altijd al 2.0 is geweest: samenwerkend, publieksvriendelijk en gastvrij.

Hoe het ook zij en welke kant de discussie ook uit zal gaan, iedereen die het bibliotheekwezen van nabij volgt, is er van overtuigd dat de bibliotheek van morgen (of over vijf of tien jaar) er totaal anders uit zal zien dan de bibliotheek van vandaag. En dat geldt ook voor het werken in de bibliotheek.

Opdracht
Schrijf een blogpost waarin je je gedachten weergeeft over de mogelijkheden van bibliotheek2.0 toepassingen in de Leidse universitaire bibliotheken. Je kunt ook één idee uitwerken. Een goed idee zal worden vermeld op onze afsluitende middag. Dit is de laatste opdracht die meetelt voor de iPod competitie! 

Achtergrondinformatie

De term Library 2.0 is in de Verenigde Staten bedacht en het is dan ook niet verwonderlijk dat de meeste literatuur over dit onderwerp daar is gepubliceerd.

Als het je niet teveel moeite kost kun je onderstaande artikelenreeks eens bekijken, die zijn verschenen in een speciale newsletter van het Amerikaanse OCLC:

• A librarian’s 2.0 manifesto / Laura Cohen
• Kees Hamann, directeur van Bibliotheek Vlissingen schreef op basis van dit Manifest een Nederlandse versie: Bibliothecaris 2.0-manifest

• Into a new world of librarianship / Michael Stephens, samenvatting door Anita van Lierop
  Library 2.0 in WikiPedia

• 100 free Library 2.0 webinars and tutorials. Prachtige verzameling!

In het Nederlands besteden een aantal bibliobloggers regelmatig aandacht aan Bibliotheek 2.0. Kijk maar eens op deze weblogs naar de term bibliotheek 2.0:

• ZB Digitaal
• WoWter

Momenteel zijn er twee online communities zeer actief op het gebied van Bibliotheek 2.0. Je kunt de discussies en ideëen vrij bekijken, maar om mee te doen kan je het beste lid worden:

• library20.ning.com, een internationale netwerk van bibliothecarissen
• bibliotheek20.ning.com, een Nederlands netwerk van bibliothecarissen, werkzaam in allerlei bibliotheektypen. Inmiddels 2700 leden!

Voorbeelden van bibliotheken2.0 

• Ann Arbor Public Library Kijk eens rond op deze site en vergeet de catalogus niet!
• De bibliotheek van het Vredespaleis probeert diverse web2.0 diensten uit.
• De bibiotheek van de Universiteit Groningen probeert web2.0 dingen uit op een speciale site. 
• Worldcat, de wereldwijde versie van PiCarta. Onze catalogus zit er ook in. Neem een account, schrijf recensies, houd lijsten bij, houd aanwinsten bij met RSS.

In dit pauzeprogramma van 7Dingen leer je hoe je foto's op internet kunt opslaan en delen met anderen. De meeste aandacht besteden we aan Flickr omdat dit de grootste fotosite is. Maar ook Picasa is erg handig, zeker nu je een Google-account hebt. Die behandelen we daarom ook.  Deze les bevat geen opdracht en telt niet mee voor de iPod.  

Flickr
Je foto’s opslaan, zoeken, sorteren en delen? Met Flickr kan het allemaal. Met een Flickr-account kun je meerdere albums (sets) aanmaken, je foto’s voorzien van trefwoorden (tags) en ze beschikbaar stellen voor anderen. Ook bestaat de mogelijkheid om samen met anderen, bijvoorbeeld naar aanleiding van een feest of rondom een onderwerp, een album (group) te delen en de foto’s van commentaar te voorzien. Je kunt familie en vrienden toevoegen aan je ‘contacten’ waardoor je een netwerk creëert en/of foto’s alleen zichtbaar maakt voor een selecte groep. Flickr is (nog) niet beschikbaar in het Nederlands.

Flickr biedt op haar site de Magical Feature Tour aan, waarin vrijwel alle functies van het online fotoalbum voorbij komen. Aan het einde van de tour vind je de mogelijkheid om een Flickr-account aan te maken.

Gebruik het zoekvakje op de homepage van Flickr om te zoeken naar foto’s. Zoek op een naam, onderwerp etc. Gebruik de verschillende categorieën van de zoekfunctie: Photo’s, Groups en People. En wat is bijvoorbeeld het verschil tussen ‘full text’ en ‘tags only’? Het menu ‘Explore’ biedt verschillende leuke mogelijkheden. Zo kun je met World Map zoeken naar foto’s die in een bepaalde plaats of land gemaakt zijn.

Kijk eens bij de indrukwekkende - door lokale historici - verzamelde foto’s van D-day in Normandië.

Of bij de Library of Congress. Bekijk bijvoorbeeld ook het daarmee samenhangende project van Flickr Commons en de rol die het taggen daarin heeft.

Ook de Universiteitsbibliotheek Leiden heeft een aantal foto's op Flickr geplaatst.

Zonder account kun je geen foto’s uploaden en soms geen commentaar geven. Wil je alle mogelijkheden zien van Flickr? Zelf een foto uploaden en taggen? Een set maken? Op bijvoorbeeld FlickrCC vind je rechtenvrije afbeeldingen die je kunt gebruiken als je zelf geen digitale foto’s hebt.

-
Open een Flickr-account

- ga naar Flickr, klik op ‘Create your account’ (dit is een Yahoo! ID omdat Flickr sinds kort eigendom is van Yahoo);
- klik linksonder bij ‘Don’t have a Yahoo ID?’ op ‘sign up’;
- vul alles in en klik op ‘Create my account’;
- klik op de volgende pagina onder ‘Ready to experience Flickr’ op ‘continue’;
- log in met je Yahoo-password;
- in het volgende scherm van Flickr klik je op ‘create a new account’ en eindelijk is het zover:

Publiceer foto’s

- kies ‘Upload your first photo’;
- klik op ‘choose photos’. Gebruik het verkennerscherm om een of meer (houd CTRL ingedrukt) foto’s te selecteren;
- kies of je de foto’s zichtbaar wilt maken voor iedereen, privé of familie/vrienden
- na het uploaden kun je ‘tags’ en een beschrijving toekennen aan je foto’s. Met de ‘Add tags’ button onder ‘Batch operations’ voeg je in een keer tags toe aan alle zojuist geüploade foto’s. Je kunt ook per foto afzonderlijk titels, tags of een beschrijving toevoegen 
- met ‘save this batch’ sluit je de procedure af en heb je de foto’s in je album geplaatst.

Picasa Webalbums

Met je Google-account kun je direct gebruik maken van de Google dienst Picasa Webalbums. Met de speciale Picasa Software kun je op je pc foto’s zoeken, beheren en direct uploaden naar Picasa Webalbums. Deze software kan je niet binnen de Universiteit Leiden downloaden, maar thuis moet dat geen probleem zijn. Met de functie ‘foto’s uploaden’ kun je ook zonder deze software een webalbum maken. Albums zijn simpel te delen met anderen door een e-mail te sturen met het webadres van je album. 7Dingen heeft een klein album gemaakt met opvallende plaatjes. Je krijgt gratis 1024 MB opslagruimte (zo’n 350 foto’s van gemiddelde kwaliteit), tegen betaling is meer ruimte verkrijgbaar. Vanuit iGoogle kan je altijd bij je fotoalbums.

Alternatieve fotosites:

- Photobucket :10.000 foto’s
- Webshots :1000 foto’s
- Mijn Album :500 MB

Medio negentiger jaren kwamen daar ineens de zogenaamde profielensites bij. Daarbij gaat het niet zozeer om een onderwerp waaromheen mensen zich groeperen, maar draait het vooral om JOU. Hyves is een in Nederland bekend sociaal netwerk. Hier krijg je een eigen plekje waarin je vertelt wie je bent, wat je doet en ergens van vindt en waar je belangstelling naar uit gaat. Vervolgens nodig je mensen uit om ook lid te worden van deze profielsite en om vriend met je te worden. Online vrienden bekijken elkaars profielen, maar delen vooral meer met elkaar dan dat allen. Foto’s, muziek, bestanden, maar vooral ook wat hen dagelijks bezig houdt, je deelt het met je vrienden! En hoe meer vrienden je hebt, hoe beter je gebruik kunt maken van wat anderen met je willen delen. Profielsites, communities en vriendensites worden verzameld onder de naam ’social networks’.

Zakelijke netweken.
Sterk in opkomst zijn de zakelijke netwerken, onder aanvoering van LinkedIn, waarbij professionals "vrienden" van elkaar kunnen worden en waar je bijvoorbeeld ook kan terugvallen op de ‘collegae’ van je vrienden. Ook ontstaan hier allerlei groepen rondom bepaalde belangstellingsgebieden. In een aantal van de groepen wordt stevig gedicussieerd over bepaalde onderwerpen.

Tenslotte zijn er nog steeds sociale netwerken, waar mensen zich bundelen rondom een gemeenschappelijke interesse. Eerder maakten we al kennis met LibraryThing als voorbeeld van een websites rondom boeken. Een heel bekend netwerk in ons vakgebied is Bibliotheek2.0. Het is zeker de moeite waard om de activiteiten op dit netwerk te volgen. Je zult de werking van Bibliotheek2.0 herkennen: ze gebruiken hetzelfde netwerk (NING) als onze cursuscommunity. Je moet echter wel van beide netwerken afzonderlijk lid worden.

Bibliotheken en sociale netwerken
De uitdaging voor bibliotheken, ligt in de vraag welke rol sociale netwerken kunnen spelen in de digitale dienstverlening. Als fysieke dienst is de bibliotheek een gebouw waar mensen bij elkaar komen die informatie en boeken zoeken. Maar die mensen kennen elkaar meestal niet, laat staan dat zij iets met elkaar delen of te delen (willen) hebben.
Waar liggen de mogelijkheden voor een bibliotheek(organisatie) als er een “filiaal” op Hyves wordt geopend? Een aantal universiteitsbibliotheken heeft zo'n filiaal: UBVU, Universiteit Groningen.  De UB Leiden is ook present op Hyves; deze Hyves is door studenten opgezet, maar staat op een laag pitje.

In dit Ding ga je de wereld van de sociale netwerken ontdekken en nadenken over de vraag of jij je er thuis kan voelen en wat de bibliotheek in zo’n gemeenschap te zoeken heeft.

Opdracht
Het staat je natuurlijk vrij om lid te worden van een sociaal netwerk. Als je het wilt, maak dan een account op een (of meer) van de netwerken hieronder. Er zijn er echter nog veel meer! Hanteer daarbij de naam die je ook voor 7Dingen gebruikt. Speciaal voor deze cursus hebben we een groep aangemaakt in LinkedIn. Als je deelneemt aan LinkedIn kan je daar lid van worden. Schrijf een stukje over je ervaringen op je blog. Wat kan je allemaal doen in deze netwerken, welke mogelijkheden zie je voor de bibliotheek en voor jezelf?

• Bibliotheek2.0 Ning: de plek waar toekomstgerichte bibliotheekmensen bij elkaar komen. Al meer dan 2500 leden!
• LinkedIn: vind collega’s en andere professionals, er is een speciale groep voor 7Dingen
• Hyves: in Nederland het populairste netwerk, vooral onder jongeren
• Facebook: in de VS het grootste netwerk. Werkt met vele applicaties van derden. Ook in het Nederlands
• Plaxo Pulse: lid van meerdere sociale netwerken? Volg via deze site wat je vrienden allemaal doen

Achtergrondinformatie

• Social networking in plain English (video)
• What can you do with a Facebook page?
• Sharing, privacy and trust in our networked world. Gratis te downloaden rapport van bibliotheekorganisatie OCLC
• Librarians face online social networks / in: Computers and libraries, sept. 2007. In samenvatting, maar als je een print kan krijgen nog beter
• Friending libraries: powerpoint presentatie over de manier waarop bibliotheken bij verschillende klantengroepen kunnen aansluiten
• Volkskrant Banen webspecial: wie ben jij online?

Op het Intranet van de bibliotheken van de Universiteit Leiden (UBL) kun je gemakkelijk informatie delen met je collega’s.

In de UB Leiden wordt op dit moment hard gewerkt aan de inrichting van het intranet. Dit intranet is bedoeld voor alle bibliotheekmedewerkers van de Universiteit Leiden. Binnen het intranet kun je een groot aantal van de onderwerpen toepassen die eerder in deze cursus aan bod zijn gekomen, zoals webblogs, RSS, wikis en discussieren via forums. In tegenstelling tot de websites die eerder in deze cursus zijn besproken zijn deze toepassingen niet voor iedereen toegankelijk, maar alleen voor diegenen die toegang hebben tot het intranet. Het intranet zal in Leiden onder meer worden gebruikt voor het verspreiden van nieuwsberichten voor bibliotheekmedewerkers, en het bieden van toegang tot relevante documenten, procedures en vergaderstukken. Er zal op het intranet eveneens een forum te vinden zijn voor discussies over bibliotheekzaken, en een “smoelenboek” met alle collega’s.

Op dit moment is het intranet goed toegankelijk voor medewerkers die via een VUW-werkplek werken. Voor anderen hebben we de toegang geregeld, maar in de praktijk blijken er soms nog wat haperingen te zijn. We vragen je om ons te melden (via7dingen@gmail.com) als je problemen hebt om op het intranet in te loggen. Samen met de intranetbeheerders kunnen we dan kijken of jouw probleem oplosbaar is.

Opdracht
Bezoek het intranet van de bibliotheken (UBL), maak je persoonlijke pagina aan, en geef aan wie je collega’s zijn. Schrijf over je ervaringen op je weblog.  

Het intranet van de UBL is bereikbaar via de volgende URL: https://portal.vuw.leidenuniv.nl/sites/UBLIntranet. Wanneer je al bent ingelogd op je werkplek krijg je ook automatisch toegang tot het intranet. Deze website is ook bereikbaar buiten de UB Leiden. Je moet dan wel inloggen met je VUW-account én je moet voor je naam VUW\ plaatsen. Mocht het je niet lukken om het intranet te bereiken vanaf een plek buiten de UB, probeer het dan vanaf je Remote Werkplek.Op de startpagina van het intranet vind je onder de introductietekst een forum, en in het menu rechts vind je een aantal links.

Het intranet geeft in Firefox nog een aantal problemen. Het advies is dan ook om Internet Explorer te gebruiken om het intranet te bezoeken.

Onder de tab "IntranetHulp"kun je vragen stellen over het gebruik van het UBL Intranet.

Mijn site
Op dit intranet heeft iedere medewerker een eigen site. Je kunt deze persoonlijke site openen door op “My Site” (rechtsboven) te klikken. Op deze pagina kun je een eigen profiel aanmaken. Je kunt hierbij iets over jezelf vertellen. De profielpagina kan alleen worden bekeken door medewerkers van de bibliotheken van de Universiteit Leiden. Klik om je profiel aan te passen eerst op “Describe yourself”. Onder “About me” kun je een korte tekst plaatsen, en onder “Picture” kun je een profielfoto uploaden. De pagina biedt ook de mogelijkheid om meer gedetailleerde informatie op te geven, zoals “Skills”, “responsibilities”, “Birthday”. Bij een aantal van deze velden kan ook worden ingeuld wie die informatie te zien krijgt: iedereen (Everyone), alleen je naaste collega’s (Only my Colleagues) of alleen jezelf (Only me). 

Bloggen
Klik om een weblog te starten op het tabblad ‘Create Blog’, dat rechts in het venster staat. Klik vervolgens, in het venster dat wordt geopend, op ‘Create a post’. Op het scherm dat hierna verschijnt kun je vervolgens een artikel intypen. Bij iedere ‘post’ moet ook verplicht een titel worden ingevuld. Je kunt drie standaardcategorieën voor de blog-post gebruiken: ‘Personal’, ‘Work’ en ‘Other’. Deze blog kan alleen worden gelezen binnen het Leidse intranet, en alleen collega’s kunnen reacties toevoegen.

Toevoegen collega’s
Klik op “My Site” (rechtsboven) en vervolgens op “Colleagues”. Er verschijnt dan een scherm met daarin links naar de persoonlijke pagina’s van andere medewerkers. Als je nog geen collega’s hebt toegevoegd is deze pagina nog leeg. Klik op dan op ‘Add Colleagues’. Geef na “Type Names” de naam van de collega die u wilt toevoegen. Je kunt ook meerdere namen tegelijkertijd opgeven. Deze name moeten dan worden gescheiden door een puntkomma. Controleer vervolgens de juistheid van de ingetypte namen door op het icoon met het vinkje rechtsonderaan te klikken. Als je op het rechtericoon klikt (het boekje) kunt je ook zoeken naar collega’s. Als je vervolgens klikt op ‘OK’ wordt deze persoon aan de lijst met collega’s toegevoegd.

Waarschuwingen 
Om goed op de hoogte te kunnen blijven van de laatste toevoegingen op het intranet kun je “waarschuwingen” (in het Engels: “alerts”) plaatsen op een bepaalde pagina. Je kunt bijvoorbeeld instellen dat je een e-mail ontvangt wanneer er op een specifieke pagina iets is veranderd. Klik, om deze waarschuwingen in te stellen, op “mijn instellingen” in het drop-down menu achter je naam rechtsboven in het scherm. Kilk vervolgens op  “mijn waarschuwingen”. In de schermen die volgen kun je vervolgens opgeven hoe je op hoogte wilt worden gehouden van wijzigen op de intranetsite. Let er wel op dat waarschuwingen alleen aangemaakt kunnen worden voor het actieve onderdeel van de site (dat  tabblad dat is geselecteerd). Als je dus bijvoorbeeld een alert op "Aankondigingen" maakt binnen de Introductiepagina, betekent dat nog niet dat je een waarschuwing krijgt als er een nieuwe Aankondiging op N1B wordt geplaatst!

Waarom? Bijvoorbeeld om kennis te delen binnen de organisatie.

Een wiki is een website die tot doel heeft inhoud over een onderwerp te verzamelen waarbij gebruikers geacht worden zelf bij te dragen aan de inhoud. Meestal is dit voor iedereen toegestaan, in sommige gevallen voor een selecte groep. Een wiki kan openbaar of besloten zijn. Toepassingsmogelijkheden zijn o.a. handboeken of gidsen, cursussen, beschrijvingen van symposia of conferenties.

Het woord wiki is afgeleid van het Hawaiaanse woord ‘wikiwiki’ en betekent 'zeer snel'. 'wikiwiki' is ook de naam van de Shuttlebus die vanaf Honolulu International Airport vertrekt.  

Een van de bekendste voorbeelden van een wiki is de online encyclopedie Wikipedia. In Wikipedia staat een uitvoerig artikel over de Universiteitsbibliotheek.

Andere voorbeelden:

- DE BASIS (de verzamelde expertise van Digitaal Erfgoed Nederland);
- ICLONWiki (de wiki van het ICLON)
- LyricWiki (een wiki met songteksten);
- Wiki OB Deventer (over Deventer)
- nlbiblioblogs (over web2.0 in bibliotheken)

De informatie op een wiki wordt door de gebruikers (bezoekers) zelf geplaatst, gewijzigd of aangevuld. Daartoe bevat een wiki op elke pagina of artikel een ‘bewerkknop’ waarmee op een eenvoudige manier tekst kan worden bewerkt en opgemaakt. Daarnaast kan met enkele simpele codes structuur in een pagina worden aangebracht. Alle wijzigingen worden door de wiki vastgelegd en zijn ongedaan te maken. Gebruikers die aan dezelfde pagina (of artikel) werken kunnen met elkaar overleggen over de inhoud. Je kunt onder het knopje "geschiedenis" zien dat er veel gewerkt wordt aan de wikipedia pagina over de Universiteitsbibliotheek.

De inhoud kan via een inhoudsopgave hiërarchisch ontsloten worden, maar dit is niet noodzakelijk. Met name het verwijzen van en naar pagina’s (het zgn. hyperlinken) maakt een wiki snel inzichtelijk. Daarnaast hebbende meeste wiki's een (simpele) zoekfunctie.

Wel of geen succes?
Het idee is dat door het samen vullen van een wiki de kwaliteit van de inhoud toeneemt. Keerzijde is dat het succes afhankelijk is van de bijdragen van de gebruikers. Hoe vaker men verouderde of onjuiste informatie vindt, hoe minder vertrouwen men er in heeft. Over de (on)waarheid van Wikipedia is een interessante uitzending van VPRO's Tegenlicht gemaakt.

Opdracht
Bezoek de door 7dingen aangemaakte wiki, en lever een bijdrage aan één van de teksten op deze site. Schrijf ook een stukje over je ervaringen op je blog.
-

Onder de link "Page history" is te zien wie al eerder bijdragen hebben geleverd aan de tekst.

Nog eens, maar dan op een andere manier? Bekijk de video Wiki's in Plain English.  

Wiki's in bibliotheken.
In een recent artikel (Using wikis in academic libraries, Samuel Kai-Wah Chu; The Journal of Academic Librarianship (2009) 35, 2, 170-176) wordt uitvoerig beschreven hoe wetenschappelijke bibliotheken wiki's gebruiken.  Het artikel is te vinden via onze Digitale Bibliotheek.

Een van de voorbeelden in dit artikel zijn de subjects guides van een openbare bibliotheek in de USA. In een wiki werken bibliotheekpersoneel en klanten samen aan een verzameling links  waarbij de klanten voornamelijk suggesties kunnen aandragen en commentaar kunnen geven.

Een vergelijkbare wiki is de Biz Wiki van de Ohia University library, waarin klanten en bibliotheekpersoneel samenwerken aan een verzameling bronnen op het gebied van business informatie.

———-

Extra!
Zelf een wiki starten? Er zijn verschillende aanbieders van online wiki-toepassingen, bijvoorbeeld:

• Scribble Wiki
• PBWiki

Wat is Twitter?
Twitter is een internetdienst waarbij gebruikers korte berichtjes (tweets) uitwisselen. Het wordt ook wel eens microbloggen genoemd. De berichtjes kunnen maximaal 140 karakters lang zijn. Veel berichtjes geven antwoord op de vraag: "wat doe je nu"? Maar er zijn ook berichtjes waarin een mooie site wordt gemeld of een ander nuttige tip wordt doorgegeven. Wikipedia beschrijft uitgebreider wat twitteren inhoudt.

Het is rijp en groen door elkaar. Je ziet dat er rondom bepaalde onderwerpen groepjes twitteraars actief zijn, die elkaar vaak in het dagelijks leven niet kennen maar op een zeer amicale manier met elkaar omgaan en informatie uitwisselen. Soms wordt twitteren ingezet om de bevindingen van een congres te bundelen; een verslag is het niet te noemen maar toch krijg je snel een beeld van de inhoud van zo'n studiedag of congres. Er zijn ook technieken die dit dan weer grafisch mooier maken, de zogenaamde twitterfonteinen.

Twitteren is erg "in". Je kunt geen krant openslaan of weblog volgen of het gaat erover. Het is op dit moment nog niet duidelijk of het een hype is (gaat weer over) of een toepassing die zich blijvend gaat nestelen in het web2.0 domein. Deskundigen neigen naar het laatste.

Zelf twitteren
Neem een gratis account via Twitter.com en je kunt meteen van start. Je kunt via je computer of via je mobiele telefoon (SMS) twitteren. Op de site van Twitter staat een klein tekstvakje waar je in kunt typen. Dat werkt erg handig maar als je snel op je mobiel typt kan dat natuurlijk ook.

Anderen volgen
Je kunt niet alleen "uitzenden" maar ook ontvangen. Je kunt de tweets naar je mobiele telefoon laten sturen, maar dat leidt al snel tot een overvolle telefoon. Het is beter om de tweets via je computer, direct op de twitter-site of via een RSS te volgen. Je moet je dan abonneren op de tweets van anderen. In twittertaal heet dat Followers en Following (hier dus geen vrienden!) Op de site van Twitter zie je een kopje: find people. Dat kan je gebruiken om andere twitteraars te vinden. In Nederland is Maxime Verhagen een bekende twitteraar. Maar je kunt ook kijken naar échte beroemdheden zoals Paris Hilton (de link naar deze dame wordt door de Leidse weblogpolitie niet toegestaan!)) of Lance Armstrong (met gebroken sleutelbeen twittert hij nu linkshandig!). Veel van deze beroemdheden twitteren niet zelf, maar hun publiciteitsmensen verzorgen de tekstjes.

Bibliotheken en twitteren.
In Nederland is een groep twitteraars rondom bibliotheekonderwerpen actief: je kunt ze vinden op het NL biblioblog: http://nlbiblioblogs.pbwiki.com/Twitter. Je kunt ook de Library of Congress twitter volgen. Een van onze collectiespecialisten twittert ook, onder schuilnaam. Raden maar!
Er is een hele pagina beschikbaar over de mogelijkheden die twitteren biedt voor bibliotheken.

Zoeken in twitter
Je kunt zoeken naar onderwerpen in Twitter via de knop Search; die is verdekt opgesteld helemaal onderaan de pagina. Daarom geven we hier ook de link naar deze knop. Je kunt hier zoeken naar woorden als "bibliotheken" of "Universiteit Leiden" en je krijgt een overzicht van alle tweets over dat onderwerp.

Je kunt ook zoeken naar een bepaalde groep twitteraars, bijvoorbeeld naar sterren of politici of mensen die over koken twitteren. Gebruik daarvoor een Twitterdirectory zoals Twellow of Wefollow.com.

Twitteren in de media 
Twitteren is "hot". De afgelopen periode zijn er diverse berichten over twitteraars in de kranten verschenen. Hierna een kleine greep uit het nieuws.

- Maxime Verhagen kreeg op zijn kop omdat hij een foto van het kabinetsberaad in het rond twitterde.

- Arend Jan Boekestijn moest zijn excuses maken nadat hij chinezen in een tweet spleetogen had genoemd.

- Ronald Giphart werkt aan een Tweetroman

- Jacco de Boer twitterde als verslaggever live tijdens een rechtszaak

En voor de criticasters een leuk filmpje!

LibraryThing

Waarom? Van je boekenbezit thuis naar een complete online catalogus die je kunt uitwisselen en vergelijken met andere lezers.

Delen en samenwerken
LibraryThing behoort tot de zogenaamde social networkingsites waarop gebruikers de inhoud leveren en beschikbaar stellen aan anderen. In dit geval gaat het om boeken. Boeken uit eigen bezit, lievelingsboeken, nog-te-lezen boeken of misschien juist boeken waarvan je wenste dat je ze nooit gelezen had.

Wat is LibraryThing?
Met LibraryThing sla je boeken op (tot 200 gratis) in een eigen online catalogus. De titels importeer je heel eenvoudig uit het bestand van je keuze; bijvoorbeeld uit de KB, de Universiteitsbibliotheek Utrecht, the Library of Congress, Amazon of uit één van 690 andere bibliotheken. LibraryThing is vooral een sociaal netwerk van en voor boekliefhebbers. Er zijn 620.000 deelnemers die tezamen ruim 4 miljoen unieke titels hebben ingevoerd. Met bijna 5000 gebruikersgroepen is het een groot, actief en zich steeds ontwikkelend platform voor lezers. Bekijk de rondleiding en ontdek wat LibraryThing allemaal biedt.

Tags
De boeken die je invoert kun je een beoordeling geven en je kunt ze voorzien van ‘tags‘. Taggen kun je vergelijken met het toekennen van trefwoorden, maar dan zonder voorgeschreven termen. Iedere gebruiker van LibraryThing is vrij om een boek te beschrijven met de tags die voor haar/hem betekenisvol zijn. Door dit persoonlijk taggen worden sommige (veelgelezen) boeken omgeven door grote ‘tagclouds‘ . Bekijk bijvoorbeeld de omvangrijke tagcloud voor het boek ‘Blind Assassin’ van Margaret Atwood. In de wolk met ruim 900 tags staan bijvoorbeeld ook omschrijvingen zoals ‘already read’, ‘unread’ en ‘unowned’.

LibraryThing en bibliotheekcatalogi
LibraryThing biedt - tegen betaling - ook diensten aan bibliotheken. Met LibraryThing for Libraries wordt informatie uit LibraryThing gelinkt aan de boeken in de catalogus. Tags worden ‘opgeschoond’ meegeleverd, dus zonder de ‘persoonlijke’ trefwoorden. De Universiteitsbibliotheek Utrecht maakt gebruik van LibraryThing, en als je ‘Blind Assassin’ in de catalogus opzoekt, zijn de 900 tags uit LibraryThing teruggebracht tot een wolkje van 15 tags. Deze tags overlappen slechts gedeeltelijk de trefwoorden uit de catalogus. De tag ‘Booker Prize’ is bijvoorbeeld een nuttige toevoeging.
—

Waarom? Altijd en overal toegang tot je favorieten.. en meer.

Bookmarking
Delicious is een online manager voor bookmarks (favorieten). Door het verzamelen van je favorieten in een webpagina kun je ze overal raadplegen en ben je niet afhankelijk van een specifieke werkplek of pc. Door middel van het toevoegen van trefwoorden ('tags') zijn je favorieten te categoriseren en organiseren. Delicious biedt de mogelijkheid om twee ‘knoppen’ toe te voegen aan je browser waarmee je handig een website op je favorietenpagina kunt zetten en direct kunt voorzien van tags.

-

Tags
Taggen kun je vergelijken met het toekennen van trefwoorden, maar dan zonder voorgeschreven termen. Iedere gebruiker van Delicious is vrij om een website te beschrijven met de tags die voor haar/hem betekenisvol zijn. Door dit persoonlijk taggen worden sommige (veelgebruikte) websites omgeven door grote 'tagclouds'. Bekijk bijvoorbeeld de omvangrijke tagcloud voor de website Flickr.

Social network
Binnen Delicious kun je zien wie dezelfde website(s) heeft toegevoegd aan zijn favorieten en welke websites binnen het Delicious-netwerk ‘getagd’ zijn met dezelfde tag die jij gebruikt hebt. Zo kun je andere interessante favorietenverzamelingen opsporen. Het is ook mogelijk om je te abonneren op een tag (b.v. de tag 7dingen). Hierdoor is te zien welke nieuwe favorieten door alle of een specifieke gebruiker getagd worden met dezelfde tag, dat kan uiteraard door middel van RSS. Daarnaast is het nog mogelijk om een netwerk te vormen met andere gebruikers. Kortom te veel om op te noemen.

Er is geen Nederlandstalige versie van Delicious beschikbaar.

Open een account, importeer je al bestaande favorieten of start een nieuwe verzameling. Organiseer je verzameling met tags! Schrijf op je blog over de bruikbaarheid van Delicious of over de wijze waarop 7dingen zijn favorieten getagd heeft. [Toegevoegd op 24 maart: je mag ook je netwerk in Delicious uitbreiden met 7Dingen - delicious. Je wordt dan "fan" van 7Dingen in Delicious]
-
 

Een account aanmaken en het toevoegen van links 
Maak op http://delicious.com een nieuw account aan door op ‘Join now’ te klikken. Wanneer je bent ingelogd kun je beginnen met het toevoegen van links. Dit kun je in Internet Explorer doen door een knop "Bookmark on Delicious" toe te voegen. Volg de onderstaande stappen:

Om ervoor te zorgen dat de menubalk voorbereid is:

Firefox of Internet Explorer met meer rechten? Zo kan het ook!
Als je op een andere computer dan die op je werkplek met Delicious wilt werken, dan is er nog een andere mogelijkheid om knoppen te installeren. Je hebt dan wel meer rechten nodig dan je op een standaard-werkplek hebt. In plaats van een link bij je favorieten krijg je dan een nieuwe werkbalk met echte knoppen. Er zijn verschillende versies voor Firefox en voor Internet Explorer.

Importeren van je bestaande favorieten
Wanneer je al - in bijvoorbeeld Explorer of Firefox - een lijst met favorieten (bookmarks) hebt samengesteld kun je deze importeren in Delicious:

Je vindt de mogelijkheid rechts bovenin onder ‘settings’ en vervolgens ‘importeren’. Volg de instructie van Delicious op. De oorspronkelijke lijst favorieten in je browser blijft natuurlijk gewoon bestaan.

Werkwijze
De geïmporteerde favorieten krijgen automatisch een tag aan de hand van de naam van het mapje uit de lijst waar ze oorspronkelijk in geplaatst zijn. Had je dus al een goed gestructureerde lijst favorieten met (sub-)mapjes, geef ze dan niet allemaal de tag ‘imported’ zoals Delicious suggereert. Laat het veld leeg.
Bij een ongestructureerde lijst is het wel handig. Je kunt dan al je oude favorieten met de tag ‘imported’ later voorzien van meer onderscheidende tags.

Gemakshalve kun je de favorieten automatisch door Delicious laten voorzien van tags. Denk hier goed over na want je geeft de indeling uit handen en bovendien zullen de tags Engelstalig zijn.
Standaard worden je favorieten na het importeren als ‘private’ aangewezen. Handig, want je kunt ze nu voor je ze ‘shared’ maakt eerst voorzien van de juiste tags.

Is het resultaat van het importeren niet naar wens? Verwijder alle geïmporteerde favorieten en doe het opnieuw!

Netwerk
Ga naar tabblad ‘your network’ om Delicious-gebruikers toe te voegen aan je netwerk. Vul rechts 7dingen in en klik op ‘Add’. Je mag natuurlijk ook andere gebruikers (deelnemers, vrienden, bekenden) aan je netwerk toevoegen.

———
Extra!

Delicious op je blog
Wil je de bezoekers van je blog attenderen op je recent toegevoegde favorieten? WordPress biedt een speciale Delicious-widget. Je kunt aangeven hoeveel favorieten er getoond worden en zelfs specificeren naar tag(s). Het invoeren van je Delicious username is voldoende om deze widget te activeren.
De Leidse weblogs bevatten geen speciaal Delicious-pagina element.

Mashups
Delicious biedt de mogelijkheid om toepassingen (mashups) te ontwerpen waarbij gebruik gemaakt mag worden van de gegevens van Delicious. Bekijk bijvoorbeeld met wie je een netwerk-relatie hebt met de ‘Delicious network explorer‘ (let op! klik op ‘Explore network!’, een enter werkt niet). Zoek eens op ‘7dingen’. Zoek gelijksoortige websites met Similicio.us, gebaseerd op favorieten en tags van Delicious-gebruikers. Voor Firefox-gebruikers bestaat er de add-on Delicious Bookmarks.

Enkele alternatieve bookmarksites:

• http://www.furl.net/
• http://www.connotea.org/ (meer wetenschappelijk georiënteerd)
• http://www.citeulike.org/ (meer wetenschappelijk georiënteerd)

Maak een blog

Waarom? Je hebt een eigen blog (weblog) nodig om de ervaringen en ontdekkingen te ‘posten’ die je de komende weken opdoet.

Een blog is een webpagina die bestaat uit (korte) berichten die regelmatig - soms meerdere keren per dag - toegevoegd worden. De auteur van een blog, de blogger, biedt bezoekers informatie in logboekvorm. Op de voorpagina staan de recentste bijdragen. Een blog bestaat vaak uit tekst, maar foto’s, video of audio zijn ook mogelijk. Bezoekers van blogs zijn geïnteresseerd in het persoonlijke of juist gespecialiseerde karakter ervan. Veelal kunnen zij ook reacties plaatsen op berichten.

Er zijn veel aanbieders van gratis online blog-toepassingen. De bekendste zijn WordPress, Blogger, LiveJournal en Vox. In deze cursus kan je kiezen waar je een weblog gaat maken. We raden je aan om gebruik te maken van de weblogs van de Universiteit Leiden (optie 1). Je kunt dan niet onder een schuilnaam aan de slag. Wil je liever anoniem meedoen, maak dan gebruik van een van de andere aanbieders. We leggen ook uit hoe Wordpress werkt (optie 2). Maak je liever gebruik van een andere blog-toepassing, doe dat dan vooral.

• Optie 1. Een blog maken bij de Universiteit Leiden
• Optie 2. Een blog maken met WordPress

——————————-
De opdracht van week 2:

Start je eigen blog; je bepaalt het uiterlijk, schrijft een bericht, en je mailt het adres van je blog naar de redactie van 7Dingen (7Dingen@gmail.com). —————————————————————————————————–

Optie 1: Een blog maken bij de Universiteit Leiden

Studenten en medewerkers van de Universiteit Leiden hebben allemaal al de beschikking over een blog van de Universiteit. Veel mensen zijn zich daar niet van bewust. We leggen in deze post uit hoe je gebruik kunt maken van de blog van de Universiteit Leiden. Na inloggen hoef je alleen nog maar een blogtitel te bedenken, een keuze te maken uit een skins (lay-out), en je blog is klaar.

Leidse blog inrichten
Je kunt je blog helemaal op maat maken. Daarvoor ga je in het Dashboard naar de optie Blog settings. (je kunt ook gebruik maken de besturing via de grijze balk met links b2evolution).
Het eerste tabblad dat verschijnt geeft je de mogelijkheid om je blog een titel en een ondertitel (tagline) te geven. Klik op Save als je tevreden bent; je kunt dit altijd weer veranderen. Geef je blog een naam!
Het tweede tabblad Features is standaard ingesteld. Maak hier de keuze of je wilt dat jouw blogteksten worden opgenomen in een overzicht van andere blogs van studenten en medewerkers van de Leidse Universiteit. Als je dat graag wilt dan kruis je het knopje bij "list of public blogs" aan.
Het uiterlijk van je blog is in te stellen onder het tabblad Skin. Je kunt hier een groot aantal lay-outs proberen. De laatste lay-out die je kiest wordt automatisch bewaard als zijnde jouw nieuwe blog-uiterlijk. Je kunt dit altijd weer veranderen.

Leidse blog schrijven
De blog is nu schrijfklaar. Ga naar Post/Comments en klik op ‘New post’. Zorg ervoor dat het tabblad van het invulscherm waar je nu terecht komt op Simple staat. Geef je bericht een titel en schrijf je bijdrage. Je mag over alles schrijven; je werk, je hobby, je ervaringen in deze cursus, je ziet maar. Je blog is openbaar toegankelijk, en je bijdragen zijn te vinden via Google.
Als je je post nog niet wilt publiceren, kies dan in de sidebar rechts onder het kopje Visibility/Sharing voor de optie Draft of Private. Als je klaar bent kan je kijken of je tevreden bent via Preview en als alles oke is kan je op Save klikken. Je bericht (in blogtaal noemen we dit post) wordt nu gepubliceerd. Je kunt het zien door rechtsboven in je scherm op Blog te klikken.

Zolang je ingelogd bent, kun je altijd de knop ‘Admin’ gebruiken om terug te keren naar het menu. Zie je deze niet, dan moet je opnieuw inloggen.

Het is handig om het adres van je blog op te slaan in je Favorieten/Bookmarks.

Registreer je Leidse blog
Mail het adres van je blog aan 7Dingen@gmail.com. Je gebruikt hiervoor natuurlijk Gmail; dat gebruikt 7Dingen ook om met jou te communiceren. Hou je Gmail dus in de gaten!

Leidse blog Help!
Er is ontzettend veel mogelijk met een blog van de universiteit. Je hebt nu je eerste stappen gezet en je hoeft echt nog niet alles te weten. In het vervolg van 7Dingen zul je meer ontdekken en je meer vertrouwd gaan voelen met het bloggen.
Wil je alvast iets meer ontdekken, kijk dan bij het vrijblijvende gedeelte Extra!.
Kom je er niet uit en weten je collega’s het ook niet, probeer dan antwoord te vinden bij de hulp die aangeboden op weblog.leidenuniv.nl.

Leidse blog Extra!

Plaatjes op je Leidse blog
Zoek bijvoorbeeld een plaatje of foto op internet, maar hou hierbij rekening met auteursrecht. Plaatjes zonder auteursrecht zijn te vinden op Flickrcc (Flickr plaatjes met een Creative Commons licentie). Rechts-klik op een door jou gewenst plaatje met je muis, kies voor ‘Afbeelding opslaan als’, geef het bestandje een naam en onthoud de lokatie. Of gebruik een afbeelding die je al hebt opgeslagen op je pc.

Je moet nu het plaatje uploaden bij je blog. Klik daarvoor in je Dashboard op Files en vervolgens op het tabblad Upload. Via bladeren kan je het plaatje opjouw computer terugvinden; selecteer het en klik op Upload to server now. Je ziet vervolgens dat het plaatje is toegevoegd. Nu moet je het een goede naam geven; dat doe je door helemaal rechts in je scherm naar Actions te gaan, en daar de meest linker icoon aan te klikken: edit properties. Geef je plaatje een herkenbare naam in het veld: en klik op Update.

Voeg een plaatje toe aan een nieuw bericht door te klikkenk op Files (onderaan je bericht). Je ziet nu een overzicht van alle plaatjes (of andere bestanden) die je geupload hebt. Vink het gewenste plaatje aan en klik op "Make IMG tags" Het plaatje staat nu in je post.

Voeg een plaatje toe aan een reeds bestaand bericht door in het Dashboard te kiezen voor posts/comments, vervolgens in het overzicht van Recently edited bij het bericht op de knop Edit te klikken en dan helemaal onderaan voor files te kiezen. Vink het gewenste plaatje aan en klik op "Make IMG tags" Het plaatje staat nu in je post.

Bling your Leidse blog!
Je hebt op je blog altijd één of meer sidebars. Deze sidebars zijn te personaliseren met ‘widgets’. Widgets zijn elementjes met een bepaalde eigenschap die je naar wens kunt toevoegen aan je sidebars. In Leiden is de het aantal mogelijkheden beperkt, maar geoefende bloggers kunnen ook zelf widgets toevoegen.

De widgets vind je onder Blog settings en dan het tabblad Widgets. Je ziet hier een aantal standaard widgets waar je gebruik van kunt maken. Je kunt ook een widget meer naar boven halen, of juist laten zakken op je blog. Probeer dit uit en bekijk het resultaat op je blog.

Hoe vaak wordt mijn blog gelezen?

Via Admin zie je een overzicht van je postings. Bij iedere posting staat hoe vaak deze is aangeklikt. Of het bericht ook daadwerkelijk gelézen is weet je natuurlijk nooit.

Leidse blog TIP:

Commentaar op je blogs komt binnen via je umail. Als je dat niet vaak gebruikt is het handig om voor deze cursus je umail te forwarden naar je gmail-adres. Je logt in op umail op: http://umail.leidenuniv.nl.

Optie 2: Een blog maken met Wordpress

• open de website van WordPress en klik ‘Nu intekenen!’ om je aan te melden
• de gebruikersnaam die je opgeeft wordt ook je schrijversnaam en zal voor iedereen zichtbaar zijn. Bedenk dus een alias/nickname als je liever anoniem wilt schrijven
• bedenk een wachtwoord
• vul je Gmail-adres in
• zet een vinkje bij de voorwaarden en klik op ‘volgende’
• in dit scherm wordt je gebruikersnaam als suggestie gegeven voor het blogadres (url). Verander het als je dat nodig vindt
• geef je blog een (voorlopige) titel
• bij ‘Privacy’ kun je aangeven of de blog via zoekmachines gevonden mag worden
• bevestig je invoer met ‘Schrijf je in’
• je moet nu een e-mail van WordPress bevestigen om je blog te activeren
• ga naar je Gmail en klik in het door WordPress gestuurde bericht op de link om je blog te activeren, een nieuw scherm opent zich met daarin je inloggegevens (deze krijg je ook per mail)
• kies voor login, je bevindt je nu in de ‘achterkant’ (Dashboard) van je blog.

Wordpress uiterlijk kiezen
Kies in de sidebar ‘ Appearance’ om het uiterlijk van je blog bepalen. Probeer een paar thema’s uit. Kies voor een thema met 2 of meer kolommen, klik op ‘Activate’ om je keuze te bevestigen.

Wordpress schrijven
De blog is nu schrijfklaar. Ga naar je ‘Controlepaneel/Dashboard’ en klik op ‘Nieuw bericht’, dit staat boven de naam van je blog. Schrijf een bericht, bijvoorbeeld over 7Dingen, hoe de cursus tot nu toe verloopt, over een nieuwsbericht, een gebeurtenis. Enfin, je ziet maar.
Klik ‘Bewaar’ als je het bericht wilt opslaan en er later verder aan wilt werken. Als je WordPress verlaat kun je later via de knop “Beheren” van het Daskboard het bericht altijd weer oproepen. Het bericht wordt pas openbaar nadat jij gekozen hebt voor ‘Publiceer’. Klik ‘Visit site’ om je bericht te bekijken.
Zolang je ingelogd bent, kun je altijd de knop ‘Controlepaneel/Dashboard’ gebruiken om terug te keren naar het menu. Zie je deze niet, dan moet je opnieuw inloggen. Het inlogadres van je blog is http://[je gebruikersnaam].wordpress.com/login.

Het is handig om dit adres op te slaan in je Favorieten/Bookmarks.

Registreer je Blog
Mail het adres van je blog aan 7Dingen@gmail.com, gebruik hiervoor je Gmail, dat gebruiken wij ook om met jou te communiceren. Hou je Gmail dus in de gaten!

Wordpress help!
Er is ontzettend veel mogelijk met een blog van WordPress. Je hebt nu je eerste stappen gezet en je hoeft echt nog niet alles te weten. In het vervolg van 7Dingen zul je meer ontdekken en je meer vertrouwd gaan voelen met het bloggen.
Wil je alvast iets meer ontdekken, kijk dan bij het vrijblijvende gedeelte Extra!, je vindt het onder de link ‘Read more’.
Kom je er niet uit en weten je collega’s het ook niet, probeer dan antwoord te vinden bij het WordPress helpprogramma: 24/7 (linksonderaan de pagina).

Extra!

Plaatjes op je Wordpress blog

Zoek bijvoorbeeld een plaatje of foto op internet, maar hou hierbij rekening met auteursrecht. Plaatjes zonder auteursrecht zijn te vinden op Flickrcc (Flickr plaatjes met een Creative Commons licentie). Rechts-klik op een door jou gewenst plaatje met je muis, kies voor ‘Afbeelding opslaan als’, geef het bestandje een naam en onthoud de lokatie. Of gebruik een afbeelding die je al hebt opgeslagen op je pc.

Open een nieuw bericht. Klik links onder het titelveld bij ‘Media’ op het icoontje ‘Library’ als je een in je blog opgeslagen plaatje wilt opzoeken en ‘Add new’ als je een nieuw plaatje gaat toevoegen. Voeg zo nodig extra informatie toe en klik op ‘Bewaar alle wijzigingen’. Je keert hiermee terug in de Media van je blog. Daar vink je je geselecteerde foto aan en je klikt tenslotte op “Toepassen”.

Wordpress Bling your blog!
Doordat je gekozen hebt voor een thema met kolommen, heb je op je blog altijd één of meer zijbalken/sidebars. Deze sidebars zijn te personaliseren met ‘widgets’. Widgets zijn elementjes- van Dale vertaalt het letterlijk als ‘dingetjes’- met een bepaalde eigenschap die je naar wens kunt toevoegen aan je sidebars. Ze bieden de mogelijkheid om allerlei extra’s aan je blog toe te voegen. Denk hierbij aan een kalender, links naar websites, foto’s, RSS-feeds of video’s.

De widgets vind je onder ‘Appearance, widgets’. Selecteer links, onder ‘Current sidebars’ - wanneer je twee sidebars hebt - aan welke sidebar je een widget wilt toevoegen en klik op ‘tonen’. Voeg bijvoorbeeld de widget Text (om een stukje tekst op je sidebar te zetten), ‘Kalender’ of ‘Blog statistieken’ (om te zien hoe vaak je blog wordt bekeken) toe. Dit doe je door op ‘toevoegen’ te klikken. Klik daarna eerst op ‘Bewaar wijzigingen’! Je kunt een widget instellen (bv. tekst invoegen) door in de toegevoegde widget op ‘bewerken’ te klikken. Vergeet ook na het sluiten niet op ‘Bewaar wijzigingen’ te klikken. Bekijk het resultaat op je blog.

Inleiding

Dit is het eerste onderdeel van een cursus voor bibliotheek-medewerkers van de Universiteit Leiden. De cursus start op 2 maart 2009.

De komende weken ga je kennismaken met een aantal toepassingen op internet die vaak Web2.0 toepassingen worden genoemd. Het kenmerkende van deze toepassingen is dat ze het mogelijk maken om zelf te publiceren op het internet én om te reageren op publicaties van anderen. De komende weken ben je zelf actief aan de slag met deze toepassingen. Iedere week voegen we een nieuw cursusonderdeel toe, vanaf dat moment is ook het linkje in het weekprogramma te gebruiken. Deze week starten we met de voorbereidingen: het openen van een extra mailadres en het aanmelden om de cursus te kunnen volgen.  

Open een Gmail-account

Met een Gmail account heb je snel toegang tot allerlei interessante online toepassingen van Google. Gmail is gratis, Gmail biedt veel opslagruimte en laat zich bliksemsnel doorzoeken. Bovendien werkt het op elke pc en op elke telefoon met dataverbinding.

Veel van de online toepassingen die je de aankomende weken gaat ontdekken en gebruiken vereisen registratie. Daarnaast ga je met een aantal producten van Google experimenteren. Een Gmail-acount is tegelijkertijd een Google-account waarmee je kunt inloggen bij andere diensten van Google. Je kunt 7Dingen volgen met een al eerder gemaakt Gmail-account, maar je kunt natuurlijk ook een nieuw (anoniem) mailadres aanmaken.

Voordelen

Gmail staat vooral bekend om de grootte van de mailbox. Op dit moment heeft iedere Gmail-gebruiker maar liefst 7271 mb tot zijn beschikking! Het biedt de mogelijkheid om met 50 andere Gmail-gebruikers te chatten en je kunt berichten voorzien van een label of tag (deze onderwerpen worden behandeld in de komende weken). E-mail over hetzelfde onderwerp wordt geclusterd en je kunt op een snelle en handige manier zoeken naar ontvangen of verstuurde berichten. Google geeft tenslotte zelf hoog op van het goed werkende spamfilter.

Privacy
Hierboven is veel positiefs gemeld over Gmail. Er is echter ook discussie rond Gmail (Google) en haar privacybeleid. Google scant mails om er passende advertenties bij te zetten. Als je wilt kun je het mailadres/account na het volgen van 7Dingen weer opheffen. 

Opdracht 1

De eerste opdracht van 7Dingen is het aanmaken van een Gmail-account en je aan te melden voor de cursus. 

• Stappen
  Ga naar https://gmail.google.com/
• Is de site in het Engels en je wilt graag Nederlands?
  o Ga naar http://www.google.nl/
  o Kies voor ”meer…” vervolgens op ”nog veel meer..”
  o Klik op Gmail
• Klik op ‘aanmelden voor Gmail’ (rechtsonderin).
• Vul je echte of een verzonnen naam in. Let op, deze naam is zichtbaar als afzender en chatnaam.
• Kies je gebruikersnaam. Deze naam wordt je e-mailadres en het kan ook een alias/schuilnaam zijn.
• Controleer voor je verder gaat de beschikbaarheid van de gekozen gebruikersnaam.
• Vul de rest van de gegevens in, lees de uitleg wanneer je iets niet begrijpt.
• Klik op ”Ik ga akkoord. Maak mijn account.’
• Bevestig de gegevensinvoer.
• Klik op ‘Ik wil nu graag mijn account bekijken’
• Je bent klaar om Gmail te gebruiken, je eerste mail ontvang je automatisch van het Gmail-team van Google.
• Noteer je inloggegevens

Gmail & Privacy
Bij het gebruiken van Gmail kan het je ineens overkomen dat je advertenties gepresenteerd krijgt die qua strekking overeenkomen met je mailconversaties. De zgn. targeted text ads. Hoe is dat mogelijk? Google scant de teksten van je Gmail-berichten. Schendt Google daarmee je privacy? Google zelf ontkent privacyschending.
Bekijk bijvoorbeeld VPRO’s Tegenlicht-aflevering Google achter de schermen’ waar ingegaan wordt op het mogelijke gevaar van Google als informatiehoeder.

Aanmelden voor de cursus

Om deel te kunnen nemen aan de cursus moet je je aanmelden. Nu je een gmail-adres hebt is dat mogelijk. Ga naar: http://7dingen.ning.com/ en klik in de rechter bovenhoek op Meld je aan. Volg de aanwijzingen op het scherm en schrijf je inloggegevens op. Sla deze site op bij je favorieten/bookmarks.

Je bent nu lid van de Community 7Dingen. Hier vindt alles omtrent de cursus plaats. Je ziet wie er mee doen, je kunt de blogs van andere deelnemers lezen, vragen stellen aan de coaches, discussieren en elke week je nieuwe opdracht ophalen. Kortom: This is the place to be de komende weken. Als je wilt kan je op je persoonlijke pagina iets meer over jezelf vertellen. Je kunt ook een foto van jezelf toevoegen. Als je jezelf afmeldt dan zal je bij een volgende bezoek aan de Community 7Dingen opnieuw moeten aanmelden. In het inlogscherm staat links bovenaan een klein linkje naar "meld je aan als je al lid bent".  Als je gebruik maakt van een persoonlijke computer (in de bibliotheek of thuis) dan hoef je je niet af te melden.